काठमाडौँ । इजरायलका प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुले व्यापक राष्ट्रिय सरकार गठन गर्न आफू तयार रहेको बताएका छन्। तर, अरब नेतृत्वका दलको समर्थनमा निर्भर सरकार भने स्वीकार नगर्ने उनले स्पष्ट पारेका छन्।
सामाजिक सञ्जाल एक्समार्फत आफ्नो धारणा सार्वजनिक गर्दै नेतान्याहुले राम र जोइन्ट लिस्टको समर्थनमा बन्ने सरकार इजरायली जनताले नचाहेको दाबी गरेका छन्। आफ्नो लिकुड पार्टी निर्वाचनमा सबैभन्दा ठूलो दल बनेको उल्लेख गर्दै उनले आगामी सरकारको नेतृत्व गर्ने जनादेश आफूले पाएको बताएका छन्।
उनले आफ्नो पार्टी र वर्तमान गठबन्धनका साझेदारसँगै अन्य दललाई पनि सरकारमा सहभागी हुन आह्वान गरेका छन्। आतङ्कवादलाई समर्थन नगर्ने दलसँग व्यापक राष्ट्रिय सरकार गठनका लागि संवाद गर्न आफू तयार रहेको उनको भनाइ छ।
नेतान्याहुको गठबन्धनमा सहभागी नहुने लिबरम्यानको अडान
यसैबीच, वैकल्पिक सरकार गठनको प्रयास पनि अघि बढेको छ। इजरायल बेतेनुका नेता अभिग्डोर लिबरम्यानले नेतान्याहु नेतृत्वको गठबन्धनमा सहभागी नहुने स्पष्ट पारेका छन्।
उनले याशर पार्टीका नेता गदी आइसेनकोटलाई प्रधानमन्त्रीका रूपमा अघि सार्दै राष्ट्रपति आइज्याक हर्जोगसमक्ष सिफारिस गर्ने बताएका छन्। साथै, नेसेटको सभामुख पदमा यायर लापिडलाई समर्थन गर्ने उनको भनाइ छ।
लिबरम्यानले नेतान्याहुसँगको एकता सरकारमा कुनै पनि अवस्थामा सहभागी नहुने अडान दोहोर्याएका छन्। पूर्वप्रधानमन्त्री नफ्ताली बेनेटको ‘बी याचड’ समूहले भने आइसेनकोटको सरकार गठन प्रयासलाई समर्थन गरेको छ।
आइसेनकोटले सम्भावित सरकारमा सहभागी हुन चाहने सांसदका लागि केही साझा सर्त अघि सारेका छन्। उनले इजरायललाई यहुदी, लोकतान्त्रिक, उदार र समानतामूलक राज्यका रूपमा स्वीकार गर्नुपर्ने तथा सबै नागरिकका लागि सैन्य, राष्ट्रिय वा नागरिक सेवा अनिवार्य हुनुपर्ने प्रस्ताव गरेका छन्।
१२० सदस्यीय संसद्मा बहुमत जुटाउन चुनौती
इजरायलको १२० सदस्यीय संसद् नेसेटमा निर्वाचनपछि नेतान्याहुको गठबन्धनले ५३ सिट प्राप्त गरेको छ। विपक्षी दलहरूको समूहसँग ४८ सिट छ भने दुई अरब नेतृत्वका दल राम र जोइन्ट लिस्टले संयुक्त रूपमा १९ सिट जितेका छन्।
यसरी विपक्षी र अरब दलको सिट जोड्दा ६७ पुग्छ, जुन सरकार गठनका लागि आवश्यक बहुमतभन्दा बढी हो। तर, विपक्षी दलहरूबीच अरब दलको समर्थन लिने विषयमा मतभेद छ। लिबरम्यानसहित केही नेताले अरब दललाई सरकारमा सहभागी गराउने वा उनीहरूको समर्थनमा निर्भर हुने प्रस्ताव अस्वीकार गर्दै आएका छन्।
यसले नेतान्याहुको गठबन्धन र आइसेनकोट नेतृत्वको वैकल्पिक समूह दुवैका लागि सरकार गठनको बाटो चुनौतीपूर्ण बनाएको छ। अरब दलको समर्थनबिना विपक्षी समूहलाई बहुमत पुर्याउन कठिन देखिन्छ।
राष्ट्रपतिले दलहरूसँग परामर्श गर्ने
इजरायलका राष्ट्रपति आइज्याक हर्जोगले अर्को निर्वाचन हुन नदिन राजनीतिक दलहरूलाई लचकता अपनाएर सहमति खोज्न आग्रह गरेका छन्। उनले आधिकारिक निर्वाचन परिणाम प्राप्त भएपछि दलका प्रतिनिधिसँग परामर्श गर्ने कार्यक्रम छ।
राष्ट्रपतिले दलहरूसँगको परामर्शपछि सरकार गठनका लागि उपयुक्त उम्मेदवारलाई जिम्मेवारी दिनेछन्। नवनिर्वाचित नेसेटका सदस्यहरूले नोभेम्बर १० मा शपथ लिने कार्यक्रम रहेको छ।
निर्वाचनपछि कुनै पनि समूहसँग स्पष्ट बहुमत नहुँदा इजरायलमा सरकार गठनका लागि राजनीतिक संवाद र गठबन्धनको कसरत तीव्र बनेको छ। नेतान्याहुले अरब दलको समर्थन अस्वीकार गर्दै व्यापक सरकारको प्रस्ताव अघि सारेका छन् भने विपक्षी समूहले आइसेनकोटको नेतृत्वमा वैकल्पिक सरकार गठनको प्रयास गरिरहेको छ। अब राष्ट्रपतिको परामर्श र दलहरूबीचको सहमतिले इजरायलको आगामी सत्ता समीकरण निर्धारण गर्नेछ।
प्रतिक्रिया